Balkon konuşmasının kaynağı bakın kim çıktı

Balkon konuşmasının kaynağı bakın kim çıktı

18 Temmuz 2018 Çarşamba 15:18
Balkon konuşmasının kaynağı bakın kim çıktı

Sebilürreşad Dergisi'nin Temmuz 2018 tarihli yeni sayısı okurla buluştu.

Müftüzâde Ahmet Akgül dergi için kaleme aldığı "Türkiye siyasetinde iktidarın muktedirliğini ilan etmesinin diğer adı: Balkon konuşmalarının retoriği" başlıklı yazısında Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın balkon konuşmalarına II. Abdülhamid'in esin kaynağı olduğunu dile getirdi. 

Yazıda "Sultan II. Abdulhamid Han’ın daha çok teskin amaçlı yaptığı balkon konuşmaları bu yöntemin iktidarla ilişkisinin sadece günümüze ait olmadığını ortaya koymaktadır" denilirken, Erdoğan’ın balkon konuşmalarında Amerikanvari bir sistemden esinlenildiği görüşü "batı hegemonyasını kabullenmişliğin akademik bir dille tezahüründen başka bir şey değildir" sözleriyle eleştirildi...

İşte Akgül'ün yazsında geçen "Balkon konuşmasının tarihçesi" başlıklı o bölüm:

"İşin esasında, balkon konuşması adı verilen bu yöntem her ne kadar Cumhuriyet Türkiye’sinde Sayın Erdoğan’ın şahsına özel ise de, bu hitap tarzının iktidarlarla ilişkisi yeni değildir. Geçmiş tarihlerde, egemenlik ilanı veya taraftarlarıyla birlikte gövde gösterisi sunarak rakiplerine gözdağı vermek şeklinde kullanılan bu yöntem, hem Osmanlıda, hem garbi devletlerde bazı liderler tarafından çeşitli formatlarda kullanılmıştır. Roma hükümdarı Viktoryen’in “Halka Sesleniş” adı altında balkondan yaptığı konuşmalar veya Cennetmekân Sultan II. Abdulhamid Han’ın daha çok teskin amaçlı yaptığı balkon konuşmaları da bu yöntemin iktidarla ilişkisinin sadece günümüze ait olmadığını ortaya koymaktadır. Sultan II. Abdulhamid dönemi Şeyhülislamlarından Cemalettin Efendi’nin hatıratında anlattığına göre, tebaa, asker yahut partililer bir takım meselelerden rahatsız olduklarında hep sarayın önünde gelir ve Sultanın balkondan bir konuşma ile kendilerini sakinleştirmesini beklerlerdi. İslam kültüründe ise balkondan ilanın apayrı bir yeri vardır. İslam dininin önemli şiarlarından olan ezan, günümüze kadar balkondan ilan edilegelmiştir. Minare öncesi ezan okunan mekan (veya müezzine ait yerde) balkona benzer bir çıkıntı yapılarak ilan edilen namaz saati, cihat veya zafer ilanı gibi birtakım duyurular, minare mimarisinden sonra şerefe adı verilen bölümden yapılmaktaydı ki, bu bölüm minarenin balkonundan başka bir yer değildir. Hasıli, her ne kadar balkon konuşmaları yöntemi ABD Başkanı Roosevelt’ten Sovyet Devrimi’nin lideri Lenin’e kadar yakın tarihe damgasını vurmuş önemli liderler tarafından kitlelerde aidiyet oluşturmak ve onları coşturmak amacıyla kullanılmışsa da, başkalarının iddia ettiği üzere, İslam Türk kültürünün yabancısı olduğu ve tamamen batıdan aldığı bir yöntem değildir. Hele ki, Erdoğan’ın nevi şahsına münhasır balkon konuşmalarını Amerikanvari sistemin bir kopyası gibi sunmak, batı hegemonyasını kabullenmişliğin akademik bir dille tezahüründen başka bir şey değildir.

Erdoğan’ın balkon konuşmaları

Cumhuriyet Türkiye’si için yeni bir yöntem olup Cumhurbaşkanı Sayın Recep Tayyip Erdoğan ile başlayan balkon konuşmaları, yine Erdoğan’ın kurucusu olduğu Ak Parti iktidarında geleneksel hale gelmiştir. Birçok araştırmacı, nasıl ki Erdoğan’ın siyasi zaferleri anılırken hep AK Parti döneminden başlatıyorsa, aynı şekilde Erdoğan’ın AK Parti ile gelenekselleşen meşhur balkon konuşmalarının miladını da AK Parti ile başlatırlar. Oysaki Erdoğan, 1994 yılından günümüze kadar girdiği her seçimi kazanan Türk siyasi tarihinin en önemli isimlerinden birisidir ve ilk zafer konuşmasını da sanılanın aksine AK Parti’yi kurduğu 2002’de değil, ta 1994 yılında İstanbul belediye başkanı seçildiğinde yapmıştır. Erdoğan’ın balkon konuşmalarının ihtişam açısından tarihsel örneklerine benzediği doğrudur. Bu konuşmaların, sadece taraftarların katıldığı bir gövde gösterisine dönüştüğü de doğrudur. Lakin Erdoğan, ihtişam içerisinde gerçekleştirdiği bütün balkon konuşmalarında, her kesime hitap eden kucaklayıcı ve kapsayıcı bir dil kullanarak önceki liderlerden farkını ortaya koymuştur. 24 Haziran 2018’de yapılan son seçim dâhil olmak üzere 16 yılda tam 13 seçim zaferi kazandıran Erdoğan, AK Partinin %34 oy alıp iktidara geldiği 2002 seçimlerinden bu güne kadar istisnalar hariç bütün seçimlerden sonra, tüm Türkiye’ye hitaben kalabalık bir taraftar topluluğu önünde coşkulu bir konuşma yapmıştır. Bu konuşmaları arasında özellikle 2007 seçimi sonrasında genel merkez balkonundan yaptığı konuşma oldukça dikkat çekmiş ve bu hitap şekli, siyasi tarihimize balkon konuşması şeklinde geçmiştir. Balkon konuşması kavramı o tarihten sonra öyle benimsenmiştir ki, neredeyse herkes Erdoğan’ın girdiği her seçim sonrası balkondan vereceği mesajları merakla bekler hale gelmiştir. Güçlü lider kişiliğiyle Erdoğan, sadece taraftarlarını değil, muhalif tabanı dahi seçim sonrası yapacağı balkon konuşmasına kilitlemeyi başarabilmiştir."

Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
<strong>Dikkat!</strong> Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.